علت درد شکم و درمان آن

نویسنده: تیم نویسندگان آرون
انتشار : ۲۰ شهریور ۱۴۰۱

درد شکم می تواند ناشی از طیف گسترده ای از بیماری ها باشد، از نفخ گرفته تا بیماری های جدی تر مانند آپاندیسیت یا بیماری کرون. توجه به شدت و ناحیه آسیب دیده در شکم می تواند به تشخیص آن کمک کند.

درد شکم دردی است که بین قفسه سینه و ناحیه لگن ایجاد می شود. درد شکم می تواند به شکل گرفتگی، درد مداوم، درد خفیف، متناوب یا درد شدید باشد. به آن دل درد نیز می گویند. درد موضعی به یک ناحیه از شکم محدود می شود. این نوع درد اغلب به دلیل مشکلاتی در یک اندام خاص ایجاد می شود. شایع ترین علت درد موضعی، زخم معده (زخم های باز در پوشش داخلی معده) است.

درد شبیه گرفتگی ممکن است با اسهال، یبوست، نفخ یا باد شکم همراه باشد. در زنان درد ممکن است به علت قاعدگی، سقط جنین یا عوارض باروری باشد. این درد گهگاه رخ می دهد و ممکن است بدون درمان خود به خود از بین برود.

عفونت‌های ویروسی، باکتریایی یا انگلی که بر معده و روده تأثیر می‌گذارند نیز ممکن است باعث درد قابل توجهی در ناحیه شکم شوند.

 درد شکم چیست

انواع درد شکم

همه دردهای شکمی یکسان نیستند. به عنوان مثال، اگر درد حاد شکمی را تجربه کنید، به احتمال زیاد فقط برای یک هفته و یا شاید کمتر، با این مشکل دست و پنجه نرم کنید. از سوی دیگر، درد مزمن شکم، دردی است که دائمی یا عودکننده است. مدت زمان آن 3 ماه یا بیشتر است.

از آنجایی که برخی از اختلالات گوارشی و سیستمیک وجود دارد که منجر به درد شکم می شود، پزشکان و متخصصان گاهی اوقات برای درک علت اصلی درد مشکل دارند.

درد پیشرونده شکم دردی است که با گذشت زمان بدتر می شود. به طور معمول علائم دیگر با پیشرفت درد شکم رخ می دهد. درد پیشرونده شکم اغلب نشانه مشکلی جدی تر است. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد انواع مختلف درد شکم، از جمله اینکه درد در کجا و چه بخشی رخ می دهد و علل احتمالی آن، ادامه مطلب را مطالعه کنید.

 

درد شکم چیست؟

درد شکم ممکن است در هر نقطه بین قفسه سینه و ناحیه کشاله ران بدن احساس شود. درد ممکن است عمومی، موضعی یا ممکن است مانند گرفتگی در شکم باشد. اگر گرفتگی یا مشکلی در معده دارید، ممکن است به دلیل باد، نفخ یا یبوست باشد. یا ممکن است نشانه ای از یک بیماری جدی تر باشد.

درد کولیکی گهگاه در ناحیه شکم رخ می دهد. ممکن است یک لحظه احساس خوبی داشته باشید، اما لحظه بعد ممکن است درد شدید و ناگهانی را در شکم خود تجربه کنید. سنگ کلیه و سنگ کیسه صفرا اغلب علت این نوع درد هستند.

 

علت درد شکم چیست؟

بسیاری از بیماری ها می توانند باعث درد شکم شوند. اما دلایل اصلی عبارتند از:

  • عفونت
  • توده غیر طبیعی
  • التهاب
  • انسداد
  • اختلالات روده
  • بیماری هایی که بر اندام های شکم تأثیر می گذارند

عفونت‌های گلو، روده‌ها و خون می‌توانند باعث ورود باکتری‌ها به دستگاه گوارش و در نتیجه درد شکم شوند. این عفونت ها همچنین ممکن است باعث تغییراتی در گوارش مانند اسهال یا یبوست شوند.

گرفتگی های مرتبط با قاعدگی نیز عامل بالقوه درد زیر شکم هستند، اما بیشتر به عنوان درد لگن شناخته می شوند.

سایر علل شایع درد شکم عبارتند از:

  • یبوست
  • اسهال
  • گاستروانتریت (آنفولانزای معده)
  • رفلاکس اسید (زمانی که محتویات معده به سمت مری نشت می کند و باعث سوزش سر دل و سایر علائم می شود)
  • استفراغ
  • استرس

بیماری هایی که بر دستگاه گوارش تأثیر می گذارند نیز می توانند باعث درد مزمن شکم شوند. رایج ترین آنها عبارتند از:

  • بیماری ریفلاکس معده (GERD)
  • سندرم روده تحریک پذیر یا کولون اسپاستیک (اختلالی که باعث درد شکمی، گرفتگی عضلات و تغییر در حرکات روده می شود)
  • بیماری کرون (یک بیماری التهابی روده)
  • حساسیت به لاکتوز (ناتوانی در هضم لاکتوز، قند موجود در شیر و محصولات شیر)

علل درد شدید شکم عبارتند از:

  • پارگی و ترکیدگی اعضا (مانند ترکیدن آپاندیس یا آپاندیسیت)
  • سنگ کیسه صفرا (معروف به سنگ کیسه صفرا)
  • سنگ کلیه
  • عفونت کلیه

محل درد در داخل شکم ممکن است سرنخی از علت آن باشد.

دردی که در سراسر شکم عمومیت دارد (نه در یک ناحیه خاص) ممکن است نشان دهنده موارد زیر باشد:

  • آپاندیسیت (التهاب آپاندیس)
  • بیماری کرون
  • آسیب تروماتیک
  • سندرم روده تحریک‌پذیر
  • عفونت مجاری ادراری
  • آنفولانزا

دردی که در قسمت پایین شکم متمرکز است ممکن است نشان دهنده موارد زیر باشد:

  • آپاندیسیت
  • انسداد روده
  • حاملگی خارج رحمی (بارداری خارج از رحم رخ می دهد)

در زنان درد در اندام های تناسلی زیر شکم می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • درد شدید قاعدگی (به نام دیسمنوره)
  • کیست تخمدان
  • سقط جنین
  • فیبروم
  • اندومتریوز
  • بیماری التهابی لگن
  • حاملگی خارج رحمی

درد بالای شکم ممکن است ناشی از موارد زیر باشد:

  • سنگ کیسه صفرا
  • حمله قلبی
  • هپاتیت (التهاب کبد)
  • پنومونی

درد در مرکز شکم ممکن است ناشی از:

  • آپاندیسیت
  • گاستروانتریت
  • آسیب دیدگی فیزیکی
  • اورمی (تجمع مواد زائد در خون)

درد پایین شکم سمت چپ ممکن است ناشی از موارد زیر باشد:

  • بیماری کرون
  • سرطان
  • عفونت کلیه
  • کیست تخمدان
  • آپاندیسیت

درد بالای سمت چپ شکم گاهی اوقات به دلایل زیر ایجاد می شود:

  • بزرگ شدن طحال
  • نهفتگی مدفوع (مدفوع سفت شده که قابل دفع نیست)
  • آسیب فیزیکی
  • عفونت کلیه
  • حمله قلبی
  • سرطان

علل درد در سمت راست پایین شکم عبارتند از:

  • آپاندیسیت
  • فتق (هنگامی که عضوی از طریق یک نقطه ضعیف در عضلات شکم بیرون زده است)
  • عفونت کلیه
  • سرطان
  • آنفولانزا

درد بالای سمت راست شکم ممکن است ناشی از:

  • هپاتیت
  • آسیب فیزیکی
  • پنومونی
  • آپاندیسیت

 علت درد شکم

چه زمانی در مورد درد شکم با پزشک تماس بگیرید؟

درد خفیف شکم ممکن است بدون درمان از بین برود. به عنوان مثال، اگر به دلیل باد یا نفخ شکم درد دارید، ممکن است به سادگی نیاز داشته باشد که دوره اش بگذرد.

اما در برخی موارد، درد شکم ممکن است نیاز به مراجعه به پزشک داشته باشد.

اگر درد شکم شما شدید و همراه با تروما (ناشی از تصادف یا جراحت) یا فشار یا درد در قفسه سینه است، با اورژانس تماس بگیرید.

اگر درد به قدری شدید است که نمی‌توانید بی‌حرکت بنشینید، یا اگر هر یک از موارد زیر را دارید، باید فوراً به دنبال اقدامان درمانی پزشکی باشید:

  • مدفوع خونی
  • تب بیشتر از 101 درجه فارنهایت (38.33 درجه سانتیگراد)
  • استفراغ خون (به نام هماتمزیس)
  • حالت تهوع یا استفراغ مداوم
  • زرد شدن پوست یا چشم
  • تورم یا حساسیت شدید شکم
  • مشکل در تنفس

در صورت مشاهده هر یک از علائم زیر با پزشک تماس بگیرید:

  • درد شکمی که بیش از 24 ساعت طول بکشد
  • یبوست طولانی مدت
  • استفراغ
  • احساس سوزش هنگام ادرار کردن
  • تب
  • از دست دادن اشتها
  • کاهش وزن غیر قابل توضیح

اگر باردار هستید یا در دوران شیردهی هستید و درد شکم دارید با پزشک تماس بگیرید.

 

تشخیص درد شکم

علت درد شکم را می توان از طریق یک سری آزمایش و همچنین گفتگوی صادقانه با پزشک در مورد آنچه تجربه می کنید، تشخیص داد. قبل از تجویز آزمایش، پزشک معاینه فیزیکی انجام می دهد. این شامل فشار دادن ملایم روی نواحی مختلف شکم برای بررسی حساسیت و تورم است.

برای پاسخ به سوالات زیر آماده باشید:

  • دقیقا کجا احساس درد میکنی؟
  • آیا درد همیشه در این یک مکان بوده است یا حرکت کرده است؟
  • شدت درد چقدر است؟
  • آیا درد ثابت است یا به صورت موجی می آید و می رود؟
  • آیا درد آنقدر بد است که در زندگی روزمره شما اختلال ایجاد می کند؟
  • وقتی درد شروع شد چیکار میکردی؟
  • آیا زمانی از روز وجود دارد که درد از همه بیشتر باشد؟
  • آخرین اجابت مزاج شما چه زمانی بود؟
  • آیا مدفوع منظمی دارید؟
  • آیا متوجه تغییراتی در ادرار خود شده اید؟
  • آیا تغییرات اساسی در رژیم غذایی خود ایجاد کرده اید؟

همچنین ممکن است از افراد در سنین باروری که در بدو تولد زن تعیین شده اند، در مورد سابقه جنسی و قاعدگی آنها سؤال شود.

هنگامی که با توجه به شدت درد و محل آن در شکم استفاده می شود، این اطلاعات به پزشک شما کمک می کند تا تشخیص دهد کدام آزمایش را باید تجویز کند.

تست های تصویربرداری مانند اسکن MRI، سونوگرافی و اشعه ایکس برای مشاهده جزئیات اندام ها، بافت ها و سایر ساختارهای شکم استفاده می شود. این آزمایشات می تواند به تشخیص تومور، شکستگی، پارگی و التهاب کمک کند.

سایر آزمایشات عبارتند از:

  • کولونوسکوپی (برای مشاهده داخل کولون و روده)
  • آندوسکوپی (برای تشخیص التهاب و ناهنجاری در مری و معده)
  • دستگاه گوارش فوقانی (یک آزمایش اشعه ایکس ویژه که از رنگ کنتراست برای بررسی وجود رشد، زخم، التهاب، انسداد و سایر ناهنجاری ها در معده استفاده می کند)

نمونه های خون، ادرار و مدفوع نیز ممکن است برای جستجوی شواهدی از عفونت های باکتریایی، ویروسی و انگلی جمع آوری شود.

 

درمان و روش های خانگی برای درد شکم

نحوه درمان درد شکم به شدت به تشخیص بستگی دارد. داروهایی که التهاب را کاهش می دهند ممکن است به درد معده ناشی از زخم کمک کنند.

اما بیماری های دیگر، مانند سنگ کلیه، ممکن است نیاز به درمان شدیدتری مانند سنگ شکنی موج شوک داشته باشد. التهاب کیسه صفرا ممکن است نیاز به جراحی کیسه صفرا داشته باشد.

پزشک ممکن است یک داروی تعدیل کننده درد مانند آمی تریپتیلین یا ترازودون را برای رفع درد تجویز کند. اینها ممکن است به تغییر روشی که مغز سیگنال‌های درد را پردازش می‌کند کمک کند.

اگر شما و پزشکتان تشخیص داده اید که درد شکم شما نتیجه یک بیماری جدی پزشکی نیست، تعدادی درمان خانگی وجود دارد که ممکن است تسکین دهنده باشد. در اینجا یک لیست مختصر آمده است:

  • زنجبیل
  • چای بابونه
  • رژیم برات (موز، برنج، سس سیب، نان تست)
  • نعناع تند
  • سرکه سیب
  • پد گرمایشی
  • حمام آب گرم

درمان درد شکم

چگونه می توانم از درد شکم جلوگیری کنم؟

همه انواع دردهای شکمی قابل پیشگیری نیستند. اما شما می توانید خطر ابتلا به درد شکم را با موارد زیر به حداقل برسانید:

  • داشتن یک رژیم غذایی سالم
  • نوشیدن آب زیاد
  • ورزش منظم
  • خوردن وعده های غذایی کوچکتر

اگر اختلال روده ای مانند بیماری کرون دارید، رژیم غذایی که پزشک به شما داده است را دنبال کنید تا ناراحتی را به حداقل برسانید. اگر مبتلا به GERD هستید، تا 2 ساعت بعد از خواب غذا نخورید.

دراز کشیدن خیلی زود بعد از غذا خوردن ممکن است باعث سوزش سر دل و درد شکم شود. سعی کنید حداقل 2 ساعت بعد از غذا خوردن قبل از دراز کشیدن صبر کنید.

 

سخن نهایی

اگر درد شکم را تجربه می کنید، مهم است که زود نتیجه نگیرید زیرا اغلب جدی نیست. اگر درد مزمن یا پیشرونده است با پزشک خود صحبت کنید. اگر درد حاد شکمی شدید است، با پزشک خود تماس بگیرید تا بتوانید به آنچه در حال وقوع است پی ببرید و دوره مناسب درمان را شروع کنید.

 

منبع

Healthline


برچسب ها:
اشتراک

مطالب مشابه

لاپاراتومی چیست ؟ انواع آن و در چه مواردی استفاده می شود؟

لاپاراتومی چیست ؟ انواع آن و در چه مواردی استفاده می شود؟

لاپاراتومی چیست ؟ لاپاروتومی نوعی جراحی باز شکم است که برای بررسی اندام های شکمی انجام می شود. جراحان ممکن است از جراحی لاپاروتومی برای تشخیص و درمان انواع بیماری های شکمی استفاده کنند.

جراحی لاپاراسکوپی چیست و چه کاربردهایی دارد؟

جراحی لاپاراسکوپی چیست و چه کاربردهایی دارد؟

جراحی لاپاراسکوپی چیست ؟ لاپاراسکوپی یک روش جراحی و تشخیصی است که برای بررسی اندام های داخل شکم استفاده می شود. لاپاراسکوپی یک روش کم خطر و حداقل تهاجمی است که نیاز به برش های کوچکی دارد.

علت درد شکم و درمان آن

علت درد شکم و درمان آن

درد شکم می تواند ناشی از طیف گسترده ای از بیماری ها باشد، از نفخ گرفته تا بیماری های جدی تر مانند آپاندیسیت یا بیماری کرون. توجه به شدت و ناحیه آسیب دیده در شکم می تواند به تشخیص آن کمک کند.

نظرات

فیلدهای ضروری با علامت

بهترین مقالات

همه مقالات
مرکز درمان در منزل آرون
تماس بگیرید
شروع مکالمه
یکی از اعضا را انتخاب و در واتساپ گفتگو کنید