سونوگرافی لگن چیست و در چه مواقعی تجویز می شود؟

نویسنده: تیم نویسندگان آرون
انتشار : ۱۲ اردیبهشت ۱۴۰۱

سونوگرافی لگن چیست؟ سونوگرافی لگن یک آزمایش تشخیصی غیر تهاجمی است که تصاویری ایجاد می کند که برای معاینه اندام ها و ساختارهای داخل لگن زنان استفاده می شود. سونوگرافی لگن امکان تصویر برداری سریع اندام ها و ساختارهای لگن زنان از جمله رحم، دهانه رحم، واژن، لوله های فالوپ و تخمدان ها را فراهم می کند.

در سونوگرافی لگن از یک پروب استفاده می شود که امواج اولتراسوند را با فرکانس بسیار بالایی که قابل شنیده شدن نیست، ارسال می کند. پروب اولتراسوند روی پوست قرار می گیرد و امواج اولتراسوند از طریق بدن به اندام ها و ساختارهای درون بدن حرکت می کنند. امواج صوتی مانند پژواک از اندام‌ها منعکس می‌شوند و به پروب بازمی‌گردند. پروب امواج منعکس شده را پردازش می کند و سپس توسط کامپیوتر به تصویری از اندام ها یا بافت های مورد بررسی تبدیل می شود.

امواج صوتی بسته به نوع بافتی که با آن مواجه می‌شوند با سرعت‌های متفاوتی حرکت می‌کنند - سریع‌ترین از طریق بافت استخوانی و آهسته‌ترین از طریق هوا حرکت می کنند. سرعت بازگشت امواج صوتی به پروب و همچنین میزان بازگشت موج صوتی توسط پروب به عنوان انواع مختلف بافت ترجمه می شود.

ژل اولتراسوند روی پروب و پوست قرار داده می شود تا امکان حرکت آسان پروب روی پوست را فراهم کند و هوای بین پوست و مبدل را برای بهبود رسانایی صدا از بین ببرد.

نوع دیگری از سونوگرافی، سونوگرافی داپلر است که برای نشان دادن سرعت و جهت جریان خون در اندام های خاص لگن استفاده می شود. برخلاف سونوگرافی استاندارد، برخی از امواج صوتی در طول معاینه داپلر قابل شنیدن هستند.

سونوگرافی لگن چیست

سونوگرافی لگن ممکن است با استفاده از یک یا هر دو روش زیر انجام شود:

  • ترانس شکمی (از طریق شکم). پروب با استفاده از ژل رسانا روی شکم قرار می گیرد.
  • ترانس واژینال (از طریق واژن). یک پروب بلند و نازک با ژل رسانا و یک غلاف پلاستیکی/لاتکس پوشانده شده و داخل واژن قرار می گیرد.

نوع سونوگرافی انجام شده به دلیل انجام سونوگرافی بستگی دارد. ممکن است فقط یک روش استفاده شود، یا ممکن است هر دو روش برای دریافت اطلاعات مورد نیاز برای تشخیص یا درمان مورد نیاز باشد.

سایر اقدامات پزشکی مرتبط که ممکن است برای معاینه مشکلات لگن استفاده شود عبارتند از هیستروسکوپی، کولپوسکوپی و لاپاراسکوپی.

 

اندام های لگن زنان چیست؟

اندام ها و ساختارهای لگن زن عبارتند از:

  • اندومتر. پوشش داخلی رحم
  • رحم. رحم عضوی توخالی و گلابی شکل است که در پایین شکم زن، بین مثانه و راست روده قرار دارد. هر ماه در طول قاعدگی پوشش خود را می ریزد، مگر اینکه تخمک بارور شده (تخمک) کاشته شود و بارداری حاصل شده باشد.
  • تخمدان ها. دو اندام تناسلی زنانه واقع در لگن که در آن سلول‌های تخمک رشد و ذخیره می‌شوند و هورمون‌های جنسی زنانه استروژن و پروژسترون تولید می‌شوند.
  • دهانه رحم. قسمت باریک و تحتانی رحم که بین مثانه و راست روده قرار دارد، کانالی را تشکیل می دهد که به داخل واژن باز می شود و به خارج از بدن منتهی می شود.
  • واژن. گذرگاهی که از طریق آن مایعات در طول دوره های قاعدگی از بدن خارج می شود. واژن دهانه رحم و فرج را به هم متصل می کند.
  • ولووا. قسمت خارجی اندام تناسلی زنانه

 

دلایل انجام سونوگرافی لگن چیست؟

سونوگرافی لگن ممکن است برای معاینه و ارزیابی اندام های لگن زنان استفاده شود. معاینه سونوگرافی لگن ممکن است شامل موارد زیر باشد، اما محدود به آنها نیست:

  • اندازه، شکل و موقعیت رحم و تخمدان ها
  • ضخامت، اکوژنیسیته (تاریکی یا روشن بودن تصویر مربوط به تراکم بافت) و وجود مایعات یا توده‌ در اندومتر، میومتر (بافت ماهیچه‌ای رحم)، لوله‌های فالوپ، یا داخل یا نزدیک مثانه.
  • طول و ضخامت دهانه رحم
  • تغییر در شکل مثانه
  • جریان خون اندام های لگنی

سونوگرافی لگن می تواند اطلاعات زیادی در مورد اندازه، محل و ساختار توده های لگنی ارائه دهد اما نمی تواند تشخیص قطعی سرطان یا بیماری خاص را ارائه دهد. سونوگرافی لگن ممکن است برای تشخیص و کمک به درمان بییماری های زیر استفاده شود:

  • ناهنجاری در ساختار آناتومیک رحم، از جمله بیماری های اندومتر
  • تومورهای فیبروئید (تومورهای خوش خیم)، توده ها، کیست ها و انواع دیگر تومورهای داخل لگن
  • وجود و موقعیت دستگاه پیشگیری از بارداری داخل رحمی (IUD)
  • بیماری التهابی لگن (PID) و سایر انواع التهاب یا عفونت
  • خونریزی پس از یائسگی
  • پایش اندازه فولیکول تخمدان برای معاینه ناباروری
  • آسپیراسیون مایع فولیکول و تخمک از تخمدان ها برای لقاح آزمایشگاهی
  • حاملگی خارج از رحم (بارداری خارج از رحم، معمولا در لوله فالوپ رخ می دهد)
  • نظارت بر رشد جنین در دوران بارداری
  • معاینه بیماری های خاص جنین

سونوگرافی همچنین ممکن است برای کمک به سایر عمل ها مانند بیوپسی اندومتر استفاده شود. سونوگرافی ترانس واژینال ممکن است همراه با سونو هیستروگرافی استفاده شود، عملی که در آن رحم با مایع پر می شود تا برای تصویربرداری بهتر، آن را متسع کند.

ممکن است دلایل دیگری نیز وجود داشته باشد که پزشک به علت آنها سونوگرافی لگن را توصیه کند.

 سونوگرافی لگن

خطرات سونوگرافی لگن چیست؟

در سونوگرافی از هیچ تشعشعی استفاده نمی شود و به طور کلی هیچ ناراحتی ناشی از استفاده از پروب اولتراسوند بر روی پوست در طول سونوگرافی شکمی وجود ندارد. ممکن است با قرار دادن پروب ترانس واژینال در واژن ناراحتی جزئی داشته باشید.

سونوگرافی ترانس واژینال نیاز به پوشاندن پروب اولتراسوند در یک غلاف پلاستیکی یا لاتکس دارد که ممکن است در بیماران مبتلا به آلرژی به لاتکس واکنش ایجاد کند.

در طول سونوگرافی از طریق شکم، ممکن است از پر بودن مثانه یا خوابیدن روی میز معاینه احساس ناراحتی کنید.

اگر به سرعت سونوگرافی از طریق شکم نیاز باشد، ممکن است یک کاتتر ادراری برای پر کردن مثانه وارد شود.

بسته به شرایط پزشکی خاص شما ممکن است خطراتی وجود داشته باشد. قبل از انجام سونوگرافی حتماً هر گونه نگرانی را با پزشک خود در میان بگذارید.

برخی عوامل یا بیماری ها ممکن است با نتایج آزمایش تداخل داشته باشند. این موارد شامل موارد زیر است، اما محدود به آنها نیست:

  • چاقی شدید
  • باریم در روده از عمل اخیر باریم
  • گاز روده
  • پر شدن ناکافی مثانه (سونوگرافی از طریق شکم). مثانه پر به حرکت رحم به سمت بالا و دور کردن روده برای تصویربرداری بهتر کمک می کند.

 

منبع


اشتراک

مطالب مشابه

یبیبسیب

یبیبسیب

fghfghfghfghfg gh

نظرات

فیلدهای ضروری با علامت

بهترین مقالات

همه مقالات
مرکز درمان در منزل آرون
تماس بگیرید
شروع مکالمه
یکی از اعضا را انتخاب و در واتساپ گفتگو کنید